Θέμα newshub.gr: H ανομβρία στη Μεσαρά φέρνει στην επικαιρότητα ξανά, τα φράγματα της Φανερωμένης και της Πλακιώτισσας

Τα τελευταία χρόνια η ανάγκη για ουσιαστική διαχείριση των επιφανειακών υδατικών πόρων γίνεται όλο και πιο επιτακτική, ειδικά από τη στιγμή που η Μεσαρά διάγει τις δυσκολότερες μέρες εδώ και πολλά χρόνια, σε σχέση με το νερό.

Οι επιφανειακές κατασκευές, όπως τα φράγματα, αποτελούν τον κυρίαρχο μηχανισμό αποθήκευσης νερού και μπορούν να αποτελέσουν μέρος της λύσης στην πρόκληση της ορθής διαχείρισης υδατικών πόρων. Κατά το τρέχον έτος, σύμφωνα με τη Διεύθυνση Υδάτων της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Κρήτης, καταγράφεται σημαντική μείωση των βροχοπτώσεων σε όλο το νησί, σε ποσοστό από 50% έως 60% σε σχέση με το μέσο όρο των τελευταίων επτά (7) ετών. Συνέπεια της μειωμένης βροχόπτωσης (χειμερινή περίοδος 2022-2023) είναι η μειωμένη αναπλήρωση των υδατικών πόρων στα υπόγεια και επιφανειακά υδατικά συστήματα. Συγκεκριμένα, οι καταγραφές που αφορούν στις στάθμες των υπόγειων υδροφορέων και φραγμάτων της Κρήτης καταδεικνύουν ελάχιστες εισροές υδάτων κατά το τρέχον υδρολογικό έτος.

Η Πλακιώτισσα

Οι συνθήκες αυτές καθιστούν επιτακτική την ανάγκη για την άμεση ολοκλήρωση των υπό κατασκευή φραγμάτων στην Περιφερειακή Ενότητα Ηρακλείου, μεταξύ των οποίων και το Φράγμα της Πλακιώτισσας στο Δήμο Αρχανών Αστερουσίων. Το έργο αφορά την κατασκευή αρδευτικού φράγματος μέγιστης χωρητικότητας 18.600.000m³ με λεκάνη κατάκλισης έκτασης 2200 στρ. περίπου και λεκάνη απορροής 78,5 χλμ2.
Η κατασκευή και ολοκλήρωση του συγκεκριμένου φράγματος σημειώνει μεγάλες καθυστερήσεις, καθώς από το 2008 που ξεκίνησε η κατασκευή του, 15 χρόνια μετά δεν υπάρχει σαφές χρονοδιάγραμμα για την αποπεράτωσή του.
Μέχρι σήμερα όμως δεν έχει γίνει τίποτα ως προς την εξέλιξη του έργου. Μάλιστα για το θέμα αυτό ο Βουλευτής του ΠΑΣΟΚ / Κινημα Αλλαγής και Υπεύθυνος του Κοινοβουλευτικού Τομέα Ενέργειας, Φραγκίσκος Παρασύρης κατέθεσε και σχετική Ερώτηση προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Λευτέρη Αυγενάκη
«Τον Αύγουστο του 2023, σύμφωνα και με τα δημοσιεύματα στον τύπο,  δεσμευτήκατε κ. Υπουργέ, πως «εντός 20 ημερών θα κατατεθούν τα ποσά των αποζημιώσεων για τις απαλλοτριώσεις στους ιδιοκτήτες γης». Επιπρόσθετα, στα εγκαίνια της Παγκρήτιας Αγροκτηνοτροφικής Έκθεσης Αρκαλοχωρίου είχατε ανακοινώσει, πως παρά τα ειδικά προβλήματα του έργου, εξετάζετε τη δυνατότητα να ενταχθεί, σε προκήρυξη του Στρατηγικό Σχέδιο ΚΑΠ 2023-2027, η χρηματοδότηση των δικτύων διανομής στα 37.000 στρέμματα καλλιεργήσιμης γης της Μεσσαράς.

Με βάση τα παραπάνω ερωτάται ο κ. Υπουργός:
1.      Προχωρούν και σε τι ύψος έχουν φτάσει οι πληρωμές των αποζημιώσεων για τις απαλλοτριώσεις, από την Ειδική Υπηρεσία Εφαρμογής Άμεσων Ενισχύσεων και Τομεακών Παρεμβάσεων της Γενικής Γραμματείας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής του ΥπΑΑΤ, η οποία ενέκρινε τη διάθεση πίστωσης ποσού 8.203.221,88 ευρώ από την Σ.Α.Ε.082/1 και συγκεκριμένα από το έργο με Κ.Α.2016ΣΕ08210084;
2.      Υπάρχει, επικαιροποιημένο, χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση του φράγματος της Πλακιώτισσας;
3.      Προτίθεται το Υπουργείο να προχωρήσει στη χρηματοδότηση του έργου για την κατασκευή των αρδευτικών δικτύων, προκειμένου να αρδεύονται οι καλλιεργήσιμες εκτάσεις της περιοχής; Σε περίπτωση που εξασφαλιστεί η χρηματοδότηση, πότε αναμένεται η πλήρης λειτουργία των δικτύων, οι οποίες θα καλύπτουν  την αρδευόμενη έκταση που ανέρχεται σε 37.000 στρέμματα;
4.      Υπάρχει, τελικά, δυνατότητα ένταξης του έργου των δικτύων διανομής σε προκήρυξη του Στρατηγικού Σχεδίου ΚΑΠ 2023-2027;», επισημαίνει μεταξύ άλλων ο κ. Παρασύρης, που αναμένει απαντήσεις, όπως και όλοι οι Μεσαρίτες...

Η Φανερωμένη

Την ίδια ώρα, τραγική είναι η κατάσταση και στο φραγμα Φανερωμένης. Η στάθμη έχει μειωθεί τόσο πολύ ώστε ο ταμιευτήρας του φράγματος δεν έχει αυτή τη στιγμή πάνω από 2 εκ. κυβικά νερού. Είναι χαρακτηριστικό ότι στην αρχή της χρονιάς το φράγμα είχε περίπου 7.5 εκ. κυβικά νερό. Ομως με την ανομβρία και την απουσία βροχοπτώσεων, αλλά και με τη συνεχή άντληση του νερού από τις γεωτρήσεις της περιοχής, ο υδροφόρος ορίζοντας έχει φτάσει να έχει πλέον υφάλμυρο νερό.

Τα πλέον εφιαλτικά σενάρια κοντεύουν να γίνουν πραγματικότητα, γιατί οι αρμόδιες Αρχές δεν φρόντισαν εδώ και δεκαετίες να εξασφαλίσουν το πιο πολύτιμο αγαθό, το νερό, για τους Μεσαρίτες. Οπως γίνεται αντιληπτό πλέον οι καλλιέργειες είναι σε απόλυτο κίνδυνο. Είναι χαρακτηριστικό ότι στις ελαιοκαλλιέργειες, τα λιόφυτα που είναι σε καλή ή σχετικά καλή καρποφορία, είναι αυτά που πρόλαβαν να ποτιστούν έγκαιρα από τους ιδιοκτήτες τους! Έτσι για κάποιους η ελαοκομιδή έχει ξεκινήσει, για κάποιους καθυστερεί αφού περιμένουν τυχον βροχές το Νοέμβρη, ενώ για κάποιους η ελαιοκομιδή έχει τελειωσει πριν καν... ξεκινήσει.

 Οι αγρότες ειναι σε απόγνωση και συνεχίζουν να ποτίζουν τις καλλιέργειες τους, αφού το νερό είναι απαραίτητο, όπως στα θερμοκήπια και τους ελαιώνες. Από την άλλη όμως βλέποντας πως το χωρητικότητας 17 εκ. ευρώ φράγμα κοντεύει να στερέψει, αισθάνονται πως ο κόπος τους και οι περιουσίες τους ειναι σε απόλυτο κίνδυνο.

newshub.gr